6 września 1581 r. wojska szwedzkie pod wodzą Pontusa De la Gardie szturmem zdobyły pozostającą od 1558 r. w rękach moskiewskich Narwę, kładąc tym samym kres tzw. żegludze narewskiej. Po wdarciu się do miasta żołnierze szwedzcy wymordowali większość mieszkańców i… Read More ›
Artykuły
1529 Powstanie możnych w Västergötlandzie (Västgötaherrarnas uppror)
W pierwszym okresie panowania Gustawa Wazy nieprzychylne nowemu królowi nastroje panowały wśród ogółu ludności. Oba powstania w Dalarna z lat 1524–25 i 1527–28 miały wiele przyczyn, m.in. ciężary ekonomiczne, które musiała ponosić ludność w niespokojnych latach 20. XVI w. Pewną… Read More ›
1714 Bitwa pod Storkyro
19 lutego (2 marca)[1] 1714 r. rozegrała się jedna z większych bitew wielkiej wojny północnej (1700–1721) – bitwa pod Storkyro (lub pod Napue)[2]. Do starcia doszło pod niewielką wsią Napo (fiń. Napue), niedaleko kościoła Storkyro (Isokyrö) w Ostrobotni. Słabsze liczebnie… Read More ›
1521–1560 Armia i flota wojenna Gustawa Wazy
Pod koniec średniowiecza nastąpiły poważne zmiany w europejskiej sztuce wojennej. Swoje znaczenie na rzecz zaciężnego lub najemnego żołnierza zawodowego utraciło ciężkozbrojne rycerstwo. Podstawą uzbrojenia stała się udoskonalona broń palna. Zmianie uległa taktyka walki i sposób prowadzenia działań wojennych. W bitwach… Read More ›
1542–1543 Powstanie Nilsa Dacke (Dackefejden)
Wielkie powstanie chłopskie w Smålandzie (1542–1543) – powstanie Nilsa Dacke (Dackefejden) – rozpoczęło się od ataku na domostwo znienawidzonego przez miejscowych chłopów wójta okręgu (härad) Södra Möre. Wydarzenia te rozegrały się w niedzielę 20 czerwca 1542 r. w położonej na… Read More ›
1125–1250 Walka o tron. Swerkerydzi i Erykidzi
Dzieje polityczne Szwecji wczesnośredniowiecznej charakteryzują się bezwzględną walką o władzę pomiędzy kolejnymi pretendentami do tronu. Walki pomiędzy przedstawicielami rodów Erykidów i Swerkerydów wypełniają 2 poł. XII i początek XIII w. W 1 poł. XIII w. wygasły oba rody, najpierw potomkowie… Read More ›
1250–1319 Jarl Birger. Pierwsi Folkungowie
W drugiej połowie XIII i na początku XIV w. trwały walki wewnętrzne najpierw pomiędzy synami jarla Birgera, a następnie pomiędzy synami Magnusa Ladulåsa. Walki te wypełnia wiele dramatycznych epizodów, których kulminacją jest „Gościna w Nyköping” (Nyköpings gästabud) w 1318 r…. Read More ›
1973 Dramat przy Norrmalmstorg. „Syndrom sztokholmski”
Kilka minut po 10, w czwartek 23 sierpnia 1973 r., do głównego oddziału Kreditbanken przy placu Norrmalmstorg 2 w centrum Sztokholmu wszedł zamaskowany mężczyzna. Po wejściu do lokalu banku oddał salwę z pistoletu maszynowego i wezwał w języku angielskim zaskoczonych pracowników do położenia się na ziemi („Get down to the floor. The party starts now!”)
Neolit. Czasy rolników (Bondestenåldern) 4000–1800 p.n.e.
Po 4000 p.n.e. w południowej Szwecji pojawiła się kultura rolnicza. Rozpoczął się proces przejścia od gospodarki zbieracko-łowieckiej do osiadłej gospodarki opartej na rolnictwie i hodowli. W wielu miejscach odnaleziono kości wołów oraz owiec i kóz, a także świń. Kości dzikich… Read More ›
Późny paleolit i mezolit. Czasy myśliwych (Jägerstenåldern). Ok. 12 000–4000 p.n.e.
W ślad za ustępującym na północ lądolodem, w poszukiwaniu pastwisk, do Skandynawii przybyły od południa renifery, a za nimi pierwsi ludzie – łowcy reniferów. Najstarsze znane pojedyncze znaleziska śladów pobytu człowieka w Skanii pochodzą z około 12 000 p.n.e., kiedy lód… Read More ›
1975 Okupacja ambasady zachodnioniemieckiej w Sztokholmie
W czwartek 24 kwietnia 1975 r., około południa, sześciu członków Komanda Holger Meins[1] ze skrajnie lewicowej niemieckiej Frakcji Czerwonej Armii (Rote Arme Fraktion; RAF), udając interesantów, dostało się na teren ambasady Niemiec Zachodnich w Sztokholmie. Napastnicy, uzbrojeni w broń automatyczną… Read More ›
Ebba Grön
Legendarny zespół punkrockowy Ebba Grön został założony w 1977 r. przez Joakima „Pimme” Thåströma (wokal, gitarzysta), Gunnara „Gurra” Ljungstedta (perkusja) i Lennarta „Fjodor” Erikssona (bas, wokal) w lokalu młodzieżowego ośrodka kultury Oasen w centrum Rågsved, jednym z przedmieść południowego Sztokholmu[1]…. Read More ›
1471 Bitwa pod Brunkebergiem
Sytuacja polityczna w Szwecji po śmierci Karola VIII Knutssona (Bonde) w maju 1470 r. nie była stabilna. Król Danii, Chrystian I, wysuwał pretensję do szwedzkiego tronu. Jego dążenia wsparli możni, którzy opuścili kraj z przyczyn politycznych. Poszczególne prowincje i grupy… Read More ›
1972 Przemowa bożonarodzeniowa Olofa Palme
Przed południem 23 grudnia 1972 r. Olof Palme, ówczesny premier Szwecji, zadzwonił ze swego domu do szwedzkiej agencji informacyjnej Tidningarnas Telegrambyrå (TT) i odczytał krótki tekst, w którym zdecydowanie potępił przeprowadzane w tym czasie amerykańskie bombardowania Hanoi (operacja Linebacker II),… Read More ›
1364–1389 Albrecht Meklemburski
Panowanie Albrechta Meklemburskiego (1364–1389) charakteryzuje się stałym konfliktem pomiędzy arystokratyczną radą a królem. Celem możnowładztwa było uzyskanie jak największych korzyści, co jak uważano miałoby wyrazem wdzięczności Albrechta Meklemburskiego, który właśnie głosowi możnych zawdzięczał swój tron. Albrecht Meklemburski ze swej strony… Read More ›