1520 Inwazja Chrystiana II na Szwecję

Rok 1520 stanowi ważną cezurę w dziejach Szwecji, która po raz ostatni w swej historii została podbita przez inne państwo. Tę datę w historii tego kraju przyjmuje się też za koniec średniowiecza i początek epoki nowożytnej, kiedy po rozpoczętym w 1521 r. powstaniu i wyzwoleniu Szwecji spod dominacji duńskiej jej królem wybrany został w 1523 r. Gustaw Waza – twórca narodowej monarchii szwedzkiej.

Strona główna

  • 1520 Inwazja Chrystiana II na Szwecję
    Rok 1520 stanowi ważną cezurę w dziejach Szwecji, która po raz ostatni w swej historii została podbita przez inne państwo. Tę datę w historii tego kraju przyjmuje się też za koniec średniowiecza i początek epoki nowożytnej, kiedy po rozpoczętym w 1521 r. powstaniu i wyzwoleniu Szwecji spod dominacji duńskiej jej królem wybrany został w 1523 r. Gustaw Waza – twórca narodowej monarchii szwedzkiej.
  • 1546–1547 Wojna szmalkaldzka
    W lipcu 1546 r. wybuchła tzw. wojna szmalkaldzka (1546–1547) między katolickim cesarzem Karolem V Habsburgiem a skupionymi w Związku Szmalkaldzkim protestanckimi książętami i wolnymi miastami Rzeszy Niemieckiej. Motywy religijne odegrały w tym konflikcie drugorzędną rolę, niektórzy protestanci z księciem Maurycym saskim znaleźli się w obozie katolickim. Na czoło wysunęły się motywy polityczne – wzmocnienie władzy cesarskiej w Niemczech poprzez zniszczenie jej protestanckich przeciwników. Zwyciężył obóz cesarski. Związek Szmalkaldzki został rozbity, a jego przywódcy, elektor saski Jan Fryderyk Wspaniałomyślny i landgraf heski Filip Wielkoduszny, zostali uwięzieni.
  • 1696 Druga wyprawa Piotra I na Azow
    Car wyciągnął słuszne wnioski z nieudanego oblężenia Azowa w 1695 r. Bez floty nie mógł odciąć obrońców twierdzy od dowozu zaopatrzenia drogą morską. Z charakterystyczną dla siebie energią Piotr I zabrał się do przygotowań do kampanii 1696 r. i budowy własnych okrętów. Celem, podobnie jak i w roku 1695, miał być Azow. Upadek tej twierdzy latem 1696 r. miał swoje dalsze następstwa. Zdobycie ujścia Donu otwierało wyjście na Morze Azowskie. Dla dalszej ekspansji rosyjskiej na Morze Czarne konieczna była silna flota. Za datę narodzin rosyjskiej floty wojennej uważa się dzień 20/30 października 1696 r., kiedy Duma Bojarska uradziła „Morskim sudam byt’!”…
  • 1695 Pierwsza wyprawa Piotra I na Azow
    „Żartowaliśmy pod Kożuchowem, a teraz jedziemy bawić się pod Azow”, pisał na początku 1695 r. Piotr I do Fiodora Apraksina. Car zamierzał wznowić działania wojenne przeciw Turcji, których głównym celem miało być zdobycie Azowa, tureckiej twierdzy strzegącej ujścia Donu do Morza Azowskiego. Piotr I był pewien sukcesu…
  • 1527–1528 Powstanie Daljunkerna (Daljunkerns uppror)
    Po stłumieniu i straceniu przywódców powstania z 1525 r. w Dalarna rozpoczęły się nowe niepokoje. Na początku 1527 r. do króla doszły wieści o działalności człowieka podającego się za „Nilsa Sture”, syna regenta Stena Sture Młodszego, a w historiografii nazywanego Daljunkernem.

  • Święty Botwid (Botvid) (2 poł. XI w.–ok. 1120)
    Święty Kościoła katolickiego, patron Södermanlandu Ur. 2 poł. XI w., Södertörn, Södermanland Zm. ok. 1120 r., wyspa Rågö, archipelag Södermanlandu Św. Botwid ze swymi atrybutami: toporem i rybą, parafia św. Botwida w Fitji, fot. zbigur (2019) Święty Botwid (Botvid) (2… Read More ›
  • Engelbrekt Engelbrektsson (ok. 1390–1436)
    Engelbrekt Engelbrektsson (ok. 1390–1436), przywódca rozpoczętego w 1434 r. powstania ludowego przeciwko rządom Eryka Pomorskiego, wybrany w 1435 r. „naczelnikiem Szwecji” (rikshövitsman). Dawna narodowo-romantyczna historiografia szwedzka uważała Engelbrekta za wzór narodowego bohatera w walce o wolność i symbol wolnościowego ducha Szwedów.
  • Erik Larsson Sparre (1550–1600)
    Urodził się 13 lipca 1550 r. jako syn marszałka Szwecji Larsa Siggessona Sparre i Britty Turesdotter (Trolle). W młodości otrzymał bardzo dobre wykształcenie. Studiował w Padwie i prawdopodobnie we Frankfurcie nad Odrą. Władał językami łacińskim, włoskim, francuskim i niemieckim. Od 1574 r. obejmował wysokie urzędy w państwie. W 1575 lub 1576 r. wszedł w skład Rady Królestwa.
  • Eugeniusz Sabaudzki (1663–1736)
    Książę Eugeniusz Sabaudzki (Eugeniusz Franciszek, książę Sabaudii-Carignano; ur. 18 X 1663, Paryż, zm. 21 IV 1736, Wiedeń), feldmarszałek austriacki, jeden z najwybitniejszych wodzów przełomu XVII i XVIII w., mecenas sztuki i nauki. Wsławił się zwycięstwami nad Turkami oraz w wojnie o sukcesję hiszpańską (1701–1714).
  • Carl Michael Bellman (1740–1795)
    Poeta i kompozytor, jeden z największych skaldów szwedzkich Ur. 4 lutego 1740 r., Sztokholm (Maria Magdalena församling) Rodzice: Johan Arendt Bellman (1707–1765) i Catharina Hermonia (1717–1765) Zm. 11 lutego 1795 r., Sztokholm (Klara församling) Carl Michael Bellman, mal. Per Krafft,… Read More ›

  • Kościół Fårö
    Kościół murowany, położony na łagodnym wzniesieniu przy głównej drodze przecinającej wyspę Fårö (na północ od Gotlandii), z pięknym widokiem na pobliską zatokę morską. Budowla, gruntownie przebudowana w XIX w., zatraciła swój pierwotny średniowieczny charakter. Na przykościelnym cmentarzu został pochowany Ingmar… Read More ›
  • Svampen (Örebro)
    Otwarta w 1958 r. wieża ciśnień Svampen (pol. grzyb) jest jednym z symboli Örebro i doskonałym punktem widokowym. Mierzy 58 m wysokości, a zbiornik w jej „kapeluszu” mieści 9 milionów litrów (czyli 9000 kubików) wody. Wieża została zaprojektowana i zbudowana… Read More ›
  • Kościół w Sorundzie
    Jeden z większych i ładniejszych kościołów wiejskich Södermanlandu. Położony na Södertörnie, w Sorunda kyrkby, na górującym nad rolniczą okolicą wzniesieniu jest dobrze widoczny z drogi Lv 225 (Södertäljevägen), łączącej Södertälje z Nynäshamn. Kościół w Sorundzie (Sorunda kyrka) ewangelicko-luterańskiego Kościoła Szwecji,… Read More ›
  • Kościół w Grödinge
    Położony na łagodnym wzniesieniu kościół parafialny w Grödinge jest jednym z lepiej zachowanych średniowiecznych kościołów Södermanlandu. Kościół w Grödinge (Grödinge kyrka) ewangelicko-luterańskiego Kościoła Szwecji, należący do powstałej w średniowieczu parafii Grödinge (Grödinge församling) w diecezji Strängnäs. Kościół murowany, wzniesiony w… Read More ›
  • Kościół św. Jakuba w Sztokholmie
    Kościół św. Jakuba znajduje się w centrum Sztokholmu, między Kungsträdgården a gmachem Opery. Nie sposób nie zwrócić uwagi na charakterystyczną czerwoną elewację budowli. Warto także wejść do środka, zwłaszcza że w kościele często odbywają się koncerty organowe. Kościół św. Jakuba… Read More ›

  • Carl Michael Bellman (1740–1795)
    Poeta i kompozytor, jeden z największych skaldów szwedzkich Ur. 4 lutego 1740 r., Sztokholm (Maria Magdalena församling) Rodzice: Johan Arendt Bellman (1707–1765) i Catharina Hermonia (1717–1765) Zm. 11 lutego 1795 r., Sztokholm (Klara församling) Carl Michael Bellman, mal. Per Krafft,… Read More ›
  • Ebba Grön
    Legendarny zespół punkrockowy Ebba Grön został założony w 1977 r. przez Joakima „Pimme” Thåströma (wokal, gitarzysta), Gunnara „Gurra” Ljungstedta (perkusja) i Lennarta „Fjodor” Erikssona (bas, wokal) w lokalu młodzieżowego ośrodka kultury Oasen w centrum Rågsved, jednym z przedmieść południowego Sztokholmu[1]…. Read More ›
  • Carl Gustaf Hellqvist (1851–1890)
    Malarz, twórca obrazów historycznych Ur. 15 grudnia 1851 r., Kungsör (Västmanlands län) Rodzice: Carl Gustaf Hellqvist i Maja Stina z d. Wennerström Zm. 19 listopada 1890 r., Monachium, pochowany na monachijskim cmentarzu miejskim C.G. Hellqvist (Wikimedia Commons) Carl Gustaf Hellqvist… Read More ›
  • Fritiof Nilsson „Piraten” (1895–1972)
    Pisarz, mistrz swobodnego opowiadania w formie gawędy Ur. 4 grudnia 1895 r., Vollsjö (Skania) Rodzice: Johan Nilsson i Lovisa z d. Lenander Zm. 31 stycznia 1972 r., Malmö, pochowany na cmentarzu kościoła Ravlunda niedaleko Kivik (Österlen) Zdjęcie pisarza w SBL… Read More ›